Heeft u vragen?

Vergeet de V en de W, de economie herstelt in de vorm van een K

CORONA-ONGELIJKHEID

De discussie of de economie herstelt in de vorm van een V, een W of een vierkantswortel, lijkt achterhaald. Overal groeit de kloof tussen winnaars en verliezers. Wat eerder wijst op een ‘K-herstel’.

Zaterdag 29 augustus 2020 om 3.25 uur

Joris Snaet

Kenmerkend voor het nieuwe type economisch herstel is een scherpe tegenstelling die zich uit door een spreidstand tussen winnaars en verliezers van de coronacrisis. Een deel van de economie draait als nooit tevoren: de stijgende arm van de letter K. Tegelijk raakt een ander deel van de economie steeds dieper in de problemen: de scherp dalende arm van dezelfde letter.

Deze spreidstand komt niet als een verrassing. Onderzoekers van het Internationaal Monetair Fonds (IMF) bestudeerden de evolutie van de ongelijkheid tijdens vijf voorgaande belangrijke pandemieën deze eeuw, onder meer die door het sars- en het ebola-virus. ‘Telkens nam de ongelijkheid fors toe in de vijf jaar na een uitbraak’, zegt Koen De Leus, hoofdeconoom bij BNP Paribas Fortis.

Spreidstand

Die vaststelling baseerden de onderzoekers op de Gini-coëfficiënt, die de verdeling van het inkomen meet over de bevolking. De jobmarkt is het belangrijkste kanaal waarin dit effect zich normaal manifesteert. ‘Mensen die hogere studies volgden, worden in een pandemie amper geraakt. De werkgelegenheid van mensen die slechts een basisopleiding genoten, gaat er in die vijf jaar met 5 procent op achteruit. ‘Bij die groep worden tijdens een pandemie meer mensen ontslagen, en zijn er meer mensen die vijf jaar later nog altijd geen nieuwe job gevonden hebben’, verduidelijkt De Leus.

‘Dit is een pandemic of the poor. Gerichte steun en herscholing zijn prioritair in het herstelbeleid’ Koen De Leus hoofdeconoom BNPP Fortis

De evolutie van hun inkomens vertoont daardoor een gelijkaardige spreidstand. In diezelfde studie van het IMF stijgt het aandeel van de 20 procent topverdieners in het totale inkomen in de vijf jaar na een pandemie met 46 procent, tegenover amper 6 procent voor het quintiel laagste inkomens. Een inkomenskloof tussen rijk en arm die je ook vandaag – in volle coronapandemie – steeds duidelijker ziet.

Dat wordt niet alleen vastgesteld op de arbeidsmarkt of in de evolutie van het vermogen. Ook op de beurs groeit de tegenstelling tussen winnaars en verliezers. De Amerikaanse S&P 500-index bijvoorbeeld, brak afgelopen week het beursrecord dat van voor de corona-uitbraak dateerde. Maar lang niet elk beursgenoteerd bedrijf kan daarbij even hard juichen. Tussen sectoren onderling en zelfs binnen bepaalde sectoren – zoals vastgoed en detailhandel – tekenen de breuklijnen zich steeds duidelijker af. Andere studies tonen dan weer een scherpe tegenstelling tussen ‘arbeidslichte’ bedrijven met weinig personeel en grote bedrijven met veel werknemers.

‘Pandemic of the poor’

Volgens De Leus is het belangrijk dat de overheid de kloof tussen winnaars en verliezers niet al te groot laat worden. ‘Dit is een pandemic of the poor. Gerichte steun naar de hardst getroffen mensen – zij het tijdelijk – is broodnodig. Algemene steunpakketten voor Jan en alleman zijn leuke cadeautjes, maar zonde van het schaarse geld.’

Nog belangrijker is het inzetten op vorming en heroriëntatie van de getroffen werknemers, veelal laaggeschoolden. ‘De werkgelegenheid in sectoren zoals horeca, non-food kleinhandel en luchtvaart zal structureel lager blijven dan voor de crisis’, benadrukt De Leus.

‘De coronaschok versnelt bovendien de digitaliseringsgolf. Dat smeekt om een actiever arbeidsbeleid, bijvoorbeeld met tijdelijk hogere uitkeringen voor werklozen die zich herscholen. Bij de uitwerking van het herstelbeleid moet opleiding de absolute prioriteit worden.’

Contact

CRING BVBA
Jaarbeurslaan 17, bus 12, 3600 Genk
T. 089 23 33 01
info@cring.be
FSMA 115093
RPR 0479.427.943